Çin’le enerji işbirliği ivmeleniyor

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Çin devlet televizyonuna bağlı faaliyet gösteren CGTN Türk'e röportaj verdi. Şanghay İşbirliği Zirvesi (ŞİÖ) için Tianjin’e Japon işgaline karşı kazanılan zaferin 80. yıl dönümü töreni için Pekin’e giden Bakan, buradaki temaslarını aktardı. Bayraktar Çinli yetkililer ve şirketlerle enerji işbirliği konusunda önemli görüşmeler yaptıklarını anlattı, özellikle nükleer ve deniz üstü rüzgar enerjisi konusunda Türkiye’nin potansiyeline dikkat çekti.

Pekin’de yapılan görüşmelerin özellikle nükleer enerji konusunda önemli bir zemin oluşturduğunu vurgulayan Bakan şunları söyledi:

“En üst düzeyde Sayın Cumhurbaşkanımız ile Sayın Çin Devlet Başkanı’nın bir araya geldiği, bizlerin de heyetler olarak katıldığımız toplantılar oldu. Bir gün sonra bir çalışma yemeğinde yine Cumhurbaşkanımız, Çin Komünist Partisi’nin Genel Sekreter Yardımcısı ile bir çalışma yemeğinde buluştu. Onun dışında Çin Ulusal Enerji İdaresi Başkanı Wang Hongzhi ile Pekin’de görüşmemiz oldu. Yine Pekin’de, bu 80. yıl etkinliği kapsamında ben Çin Ulusal Reform ve Kalkınma Komisyonu Komitesi’nin Başkanı Zheng Shanjie ile önemli bir görüşme gerçekleştirdim. Özellikle onunla görüşmemiz biraz daha nükleer enerji alanındaki iş birliğimize dairdi. Dolayısıyla bu alanlarda enerjide çok iş birliği yapabileceğimiz konular var. Bunları hem hükümetteki muhataplarımızla hem de bir taraftan şirketlerle görüşme fırsatımız oldu.”

DENİZ ÜSTÜ RÜZGAR SANTRALİ

Bakan Bayraktar enerjide işbirliği yapılabilecek alanları şöyle anlattı:

“Çin’le ortak alanlarımıza baktığımızda enerji alanında çok büyük ölçekli proje üretme kabiliyetine sahibiz. Elektriğin üretiminden başlayarak güneş ve rüzgâr başta olmak üzere yenilenebilir enerji alanında konuştuğumuz somut projelerden bir tanesi, offshore rüzgâr projesi. Yani, ‘deniz üstü rüzgâr’ dediğimiz proje. Türkiye'de bir ilk olacak ve belki biz bunu inşallah Çinli şirketlerle yapacağız.

ELEKTRİĞİ BATI’YA TAŞIYACAK HAT

“Enerjinin üretimi ve iletimi tarafında önemli projelerimiz var. Elektriği doğudan batıya, özellikle Avrupa’ya taşıma noktasında kuzeyden güneye yeni enerji iletim ve nakil hatları inşa etmeyi planlıyoruz. 2035 için yaklaşık 30 milyar dolarlık bir program açıkladık ve buna çok ciddi ilgi var. Özellikle State Grid dediğimiz Çin’in en büyük şirketlerinden biriyle bu süreç uyumlu ilerliyor. Bu, Çin’in Kuşak-Yol İnisiyatifi ile de örtüşüyor.

TÜRKİYE’DE BATARYA ÜRETİMİ

“Enerjinin üretimi ve iletimi yanında, depolama ve batarya konularında da önemli fırsatlar var. Türkiye, 34 gigavatlık bir batarya pazarını açıkladı. Çinli firmalar aynı zamanda Türkiye’de üretimi düşünüyor.

TRAKYA’DA NÜKLEER SANTRAL İLGİ ÇEKTİ

“Elektrik üretiminde nükleer enerji de en önemli iş birliği alanlarımızdan biri. Bu konuda uzun yıllara dayanan bir müzakere sürecimiz devam ediyor. Bu ziyaret kapsamında özellikle Ulusal Reform ve Kalkınma İdaresi Başkanı’na şunu ifade ettim: Trakya’da kurmayı düşündüğümüz nükleer santral projesini, dünyada karbonsuz enerji ve veri parkı merkezine dönüştürme vizyonuyla büyütmek istiyoruz. İçerisinde yenilenebilir enerji, depolama, veri merkezleri ve nükleer santral olan devasa bir enerji ve veri parkından bahsediyoruz. Bu oldukça ilgi çekti. Bunun iki ülkenin ortak menfaatlerine uygun bir proje olduğunu düşünüyorum.

‘ÇİN’DEN PLATFORM GELİYOR’

“Türkiye’nin bulduğu nadir toprak elementlerinin ekonomiye kazandırılmasıyla ilgili projeler gündemde. Petrol ve doğal gaz alanında da işbirliğimiz sürüyor. Karadeniz’deki doğal gaz üretimimizin ikinci yüzer platformu şu anda Çin’de yapılıyor ve 2027 sonunda tamamlanarak Türkiye’ye gelecek.

“Bir taraftan devam eden projelerin ilerlemesini de görüştük. Ayrıca üçüncü ülkelerde iş birliği imkânlarını ele aldık. Afrika, Ortadoğu, Orta Asya, Balkanlar gibi farklı coğrafyalarda Türkiye ile Çin iş birliği yapabilir. Bu alanlarda da açık olduğumuzu ifade ettik.

“Buralarda önemli fırsatlar olduğunu düşünüyoruz. Türkiye çok önemli bir pazar. Büyük bir iç pazarı olan, büyüyen bir ekonomi. Ölçeği yakalamanız burada mümkün. Bu bölgede her ülke her yıl 10 bin megavat güneş ve rüzgâr yatırımı yapmıyor. Türkiye ise her yıl 10 bin megavata yakın güneş ve rüzgâr yatırımı yapıyor ve önümüzdeki on yıllar boyunca da bu şekilde devam edecek. Buraya geldiğinizde o ölçeği yakalama şansınız var.”

“Türkiye uzun soluklu ve kalıcı bir iş birliği perspektifiyle bakıldığında adeta ikinci bir üretim üssüne dönüşebilecek kapasiteye sahip. Ticaret savaşları, yaptırımlar ve küresel belirsizliklerin yaşandığı bir dönemde Türkiye’nin lojistik avantajları farklı coğrafyalara erişim imkânı sunuyor.

“Dolayısıyla böyle fırsatları barındıran bir ülkeyiz. Bu anlamda iş birliğimizi daha kalıcı ve uzun soluklu hale getirmek için yenilenebilir enerji projelerini ve diğer alanlarda daha güçlü projeler geliştirmeyi hedefliyoruz. ‘Güneş panellerini Türkiye’de imal edin, rüzgâr türbinlerini burada üretin’ diyoruz. Türkiye olarak altyapımız buna hazır. Bu konularda iş birliğimizi önümüzdeki aylarda daha somut projelerle kamuoyuyla paylaşacağız.”