Fransa’da konforu reddedip Türkiye’de cezaevine geldi

Fransa’ya geldiği 1994 yılında, Türkiye’deki bir televizyon konuşması nedeniyle hakkında tutuklama kararı çıkıyor. Yalçın Küçük de bu dönemi doğu dilleri, lengüistik, Kürdoloji ve İranoloji öğrenmekle değerlendirmeye karar veriyor. Gelişinin 5. yılında, bir gün Paris’teki sol çevreler Yalçın Küçük’le bir kahve sohbeti düzenlediler.

Ben de davetliler arasındaydım, kendisiyle orada tanıştım. Aynı yıl, 1998’de Kanada’dan çalıştığı şirket için çalışmaya gelen arkadaşım Suat Eskicioğlu, Yalçın Küçük’ün bütün kitaplarını okuduğundan söz etti. Paris’te olduğunu, Türkiye’ye dönme hazırlıkları içinde bulunduğunu söyledim. Ziyaret etme kararı aldık. Telefonla randevulaştık. Suat bir pasta yaptırdı ve çay sohbeti için birlikte gittik.

İLK VE SON GÖRÜŞME

11 Ekim 1998 günü bizi mücadele arkadaşı Bilgesu Erenus’la beraber karşıladılar. Evde bir emekçi tanışı da misafirdi. Çabuk kaynaştık. Suat’ın onun bütün kitaplarını okuduğunu öğrenince ona üç kitabını daha hediye etti ve imzaladı. Bana da bir basın dosyası verdiler.

Küçük, hemen bize Fransa’dan ayrılma programını anlattı. Önce Créteil Val-de-Marne Valisi’ne ona verdikleri oturma ve iltica kimliğini geri vereceğini ve ayrılış nedenlerini anlattığı bir dilekçeyi de kaleme aldığını söyledi. Mektubunda “düşünce suçlusu” olarak tutuklanacağını bilerek gittiğini belirtiyordu. Cumhuriyet’in kuruluşunun 75. yılında, 29 Ekim 1998’de Edirne’den Türkiye’ye giriş yapacaktı.

Niçin dönüş yaptığını soran Avrupa’nın sözde aydınlarına “Türümüz, sizde tükenmiştir… Bunları yapmaya mahkûmum… Mahkûm olduğum özgürlüğümdür.” dediğini Bilgesu Erenus’tan öğrenecektik.

HAYMANA CEZAEVİ PLANI

Yalçın Küçük, devamında tutuklanınca Haymana Cezaevi’ne naklini isteyecekti. Orada, 29 Eylül 1998’de tutuklanan İşçi Partisi, şimdiki Vatan Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek’le Haymana Cezaevi’nde birlikte olacağını söyledi. Yalçın Küçük dediğini yaptı.

Daha sonra bu süreç ile ilgili yazılan yazı ve söyleşiler, Bilgesu Erenus ve Yalçın Küçük imzasıyla Aydınlık Zindan kitabında okurla buluşacaktır.

Çay sohbetimiz sırasında İran kültürü ve Farsça-Türkçe ilişkilerinin önemine dikkat çekti. Hatta geçen yüzyılda hazırlanmış bir Farsça-Türkçe sözlüğü, yüklü bir para vermek pahasına ayırttığı sahaftan alacağını, âdeta bir lüks gider de olsa bunu yapacağından söz etti. Kitaplarının çok kalın olmasını ise bir kitaba başladığında geri dönüş yapmadan tek kerede yazmasına bağladı.

26 yıl sonra ölüm haberi nedeniyle Kanada’dan Suat’la uzun bir telefon görüşmesi yaptık, o günü andık…

Türkiye, bilimsel sosyalist düşüncenin seçkin bir kişiliğini kaybetti. Yalçın Küçük şüphesiz arkasında bıraktığı kitaplarla tartışılacak ve anılacaktır.