İran'ın ABD'ye yanıtı belli oldu: Trump reddetti, Tahran 'ileri vitese' taktı

ABD Başkanı Donald Trump, Tahran'ın Washington'ın 14 maddelik teklifine verdiği yanıtı reddetti. Trump pazar akşamı kendi sosyal medya platformu Truth Social'da şöyle yazdı:

“İran’ın sözde ‘temsilcilerinden’ gelen yanıtı az önce okudum. Hoşuma gitmedi. TAMAMEN KABUL EDİLEMEZ!”

Trump, sosyal medyadaki çıkışının ardından Axios muhabiri Barak Ravid ile yaptığı telefon görüşmesinde de tepkisini sürdürdü. Ravid’e verdiği demeçte, İran’ın sunduğu teklifi beğenmediğini belirten Trump, yanıtı "çok uygunsuz" olarak nitelendirdi.

ABD teklifi esas olarak İran'a yönelik yaptırımların kaldırılması karşılığında Tahran'ın nükleer programını durdurmasını, zenginleştirilmiş uranyumun teslimini ve Hürmüz Boğazı'ndaki İran kontrolünün sonlandırılmasını talep ediyordu.

SIFIR GERİ ADIM

İslam Devrimi Muhafızları Ordusu'na (İDMO) yakınlığıyla bilinen İran'ın yarı resmi haber ajansı Tasnim Tahran'ın yanıtında yer alan maddeleri yayınladı. Yanıtta şu kısımlar öne çıkıyor:

-İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stokları ABD’ye veya başka bir ülkeye teslim edilmeyecek.

-Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın derhal sona erdirilmesi ve bir daha saldırı olmayacağına dair garanti verilmesi.

-ABD deniz ablukasının derhal kaldırılması.

-İran’a yönelik tüm ABD yaptırımlarının kademeli olarak kaldırılması.

-Özellikle İran’ın petrol ihracatına yönelik yaptırımların, bir Mutabakat Zaptı (MoU) imzalanmasını takip eden 30 gün içinde kaldırılması.

-Dondurulmuş İran fonlarının, Mutabakat Zaptı imzalandıktan sonraki 30 günlük süre içinde serbest bırakılması.

-Hürmüz Boğazı üzerindeki İran kontrolünün tanınması.

ÖFKESİ OBAMA VE BIDEN'A YÖNELDİ

İran'ın ortaya koyduğu maddelerde ABD'nin tüm taleplerinin reddedildiği görülüyor. Nitekim Trump'ın öfkesi “beğendim” ile kalmadı. Bir diğer sosyal medya mesajında İran kadar eski ABD başkanlarını da hedef aldı:

"İran, 47 yıldır ABD ve dünyanın geri kalanıyla oyun oynuyor (GECİKTİR, GECİKTİR, GECİKTİR!) ve sonunda Barack Hüseyin Obama başkan olduğunda adeta 'turnayı gözünden vurdular'.

“Obama onlara sadece iyi davranmadı, harika davrandı; resmen onların tarafına geçti, İsrail'i ve diğer tüm müttefikleri bir kenara fırlattı ve İran'a çok büyük ve çok güçlü bir hayat öpücüğü verdi. Tahran’a uçaklarla gönderilen yüz milyarlarca dolar ve 1,7 milyar dolar nakit yeşil para, onlara gümüş tepside sunuldu.

“Washington, Virginia ve Maryland’deki her banka boşaltıldı. O kadar çok paraydı ki, para vardığında İranlı haydutlar bununla ne yapacaklarını bilemedi. Daha önce hiç bu kadar para görmemişlerdi ve bir daha asla göremeyecekler. Para uçaktan valizlerle, çantalarla indirildi ve İranlılar şanslarına inanamadı.

“Sonunda zayıf ve aptal bir Amerikan Başkanı kılığında, gelmiş geçmiş en büyük ENAYİYİ bulmuşlardı. 'Liderimiz' olarak bir felaketti ama Uykucu Joe Biden kadar kötü değildi!

“47 yıldır İranlılar bizi 'parmağında oynatıyor', bizi bekletiyor, yol kenarı bombalarıyla insanlarımızı öldürüyor, protestoları eziyor ve masum, silahsız protestocuları yok ediyor ve şimdi YENİDEN BÜYÜK olan ülkemize gülüyorlar. Artık gülemeyecekler!"

ABARTI VE SAPTIRMA

Trump’ın mesajında dile getirdiği rakamlar, ABD iç siyasetinde yıllardır tartışılan somut bir olaya dayanıyor ancak Trump'ın anlatısında bu durum oldukça büyütülüyor:

1,7 milyar dolar meselesi

Bu rakam uydurma değil. 2016 yılında Obama yönetimi, 1979 Devrimi öncesi iptal edilen bir silah satışından kalan ana parayı ve 30 yıllık faizini (toplam 1,7 milyar dolar) İran’a iade etti. O dönemde ambargolar nedeniyle banka transferi yapılamadığı için paranın bir kısmının uçakla nakit (avro ve İsviçre frangı) olarak gönderildiği biliniyor.

Yüz milyarlarca dolar iddiası

Bu ifade ise bir abartı olarak değerlendiriliyor. Trump, 2015’teki nükleer anlaşma ile İran’ın yurt dışındaki bankalarda “dondurulmuş olan kendi kaynaklarına” erişim hakkı kazanmasını kastediyor. Uzmanlar bu miktarın 50 ila 100 milyar dolar arasında olduğunu belirtirken, Trump bu rakamı "yüz milyarlarca" olarak ifade ederek paranın Amerikan hazinesinden çıktığı izlenimini yaratıyor.

Bankaların boşaltılması

Washington ve Virginia bankalarının boşaltıldığı iddiası ise tamamen retorik bir süsleme, zira söz konusu fonlar ABD yerel bankalarından değil, uluslararası hesaplardaki blokelerin kaldırılmasıyla serbest bırakılmıştı.

İran petrolüne ABD yaptırımları Trump-Xi görüşmesi öncesi gerginliği tırmandırıyorDünya

İran: 80 milyon varil petrol sattık... Hürmüz müzakerelerin dışında tutulsunDünya

Latin Amerika ülkesi büyükelçiliğini Kudüs'e taşıyorDünya