Türkiye'den Kırım'da İlber Ortaylı adına merkez girişimi

Kırım Vatan Kültür Derneği, Kırım’da İlber Ortaylı adına “İlber Ortaylı Kültür Parkı ve Medeniyet Merkezi” kurulması için düğmeye bastı. Dernek Başkanı Nusret Tuzak, projenin yalnızca bir park olmadığını vurguladı.

'CUMHURBAŞKANI ERDOĞAN'DAN DESTEK BEKLİYORUZ'

Tuzak, İlber Ortaylı’nın Kırım kökenli olmasının projeye ayrı bir anlam kazandırdığını belirterek, “Bu çalışma, sadece bir anma projesi değil, aynı zamanda tarihsel bağların yeniden inşasıdır.” ifadelerini kullandı. Projenin hayata geçirilmesi için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’dan destek beklediklerini belirten Tuzak, girişimin devlet düzeyinde sahiplenilmesini istediklerini söyledi. Başkan Tuzak, "En büyük arzum bu merkezin hayata geçmesi ve açılışını bizzat Sayın Cumhurbaşkanımız Erdoğan'ın yapmasıdır." diye konuştu. Tuzak, projeyi Ortaylı'nın ailesine de sunacaklarını aktardı.

‘TÜRKİYE'DEN KIRIM'A KÜLTÜREL ÇIKIŞ’

Proje kapsamında Kırım’da kurulması planlanan merkezde kültür parkı, İlber Ortaylı anıtı, kütüphane, konferans salonu ve açık hava tarih alanı yer alacak. Tuzak, bu yapının yalnızca fiziki bir alan değil, aynı zamanda kültürel üretim ve etkileşim merkezi olacağını ifade etti.

“Bu bir medeniyet projesidir.” diyen Tuzak, projenin Türkiye’nin kültürel vizyonunu uluslararası alana taşıyacağını vurguladı. Tuzak, “Bu proje, Türkiye'nin kültürel gücünü temsil edecek, Kırım ile bağlarımızı güçlendirecek ve gelecek nesillere kalıcı bir miras bırakacaktır.” diye konuştu.

‘TÜRKİYE-RUSYA İLİŞKİLERİNE KÜLTÜREL DERİNLİK KATACAK’

Projenin yalnızca Kırım’la sınırlı olmadığını belirten Tuzak, Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkilere de katkı sağlayacağını dile getirdi. Tuzak, “Türkiye ile Rusya arasındaki ilişkiler sadece ekonomi ve siyasetle sınırlı değil. Bu proje, iki ülke arasındaki ilişkilerin kültürel boyutunu güçlendirecek ve kalıcı bir etki oluşturacaktır.” dedi.

Bu kapsamda Rusya Federasyonu ile temasların sürdüğünü belirten Tuzak, Türkiye tarafında ise özellikle Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı’nın projeye dahil edilmesinin hedeflendiğini söyledi. TİKA ile görüşmek üzere randevu talebinde bulunduklarını da açıklayan Tuzak, sürecin diplomatik ve kurumsal zeminde ilerletildiğini ifade etti.

DERNEĞİN FAALİYETLERİ VE GİRİŞİMLERİ

Kırım Vatan Kültür Derneği’nin yalnızca bu projeyle sınırlı kalmadığını belirten Tuzak, hem Türkiye’de yaşayan Kırım Tatarlarının sorunlarıyla ilgilendiklerini hem de Kırım’daki soydaşlarla bağları güçlendirdiklerini söyledi.

Türkiye’de yaşayan ancak vatandaşlık statüsü bulunmayan Kırım Tatarlarının sosyal haklardan yararlanabilmesi için girişimlerde bulunduklarını kaydeden Tuzak, ilgili kurumlara başvurular yaptıklarını belirtti. Eğitim alanında da aktif olduklarını ifade eden Tuzak, Kırım’dan Türkiye’ye gelen öğrencilere destek sağladıklarını dile getirdi.

KIRIM’DA NÜFUS VE SOSYAL YAPI

Kırım’daki demografik yapıya ilişkin bilgiler de paylaşan Tuzak, 2014'de yapılan referandumla yüzde 87 oyla Rusya'ya katılan yarımadada yaklaşık 1,9 milyon kişinin yaşadığını, bunun yaklaşık 229 binini Kırım Tatarlarının oluşturduğunu söyledi. Kırım’ın çok uluslu bir yapıya sahip olduğunu vurgulayan Tuzak, farklı etnik grupların bir arada yaşadığını ifade etti.

Kırım Tatarlarının özellikle Bahçesaray, Canköy ve Simferopol çevresinde yoğunlaştığını belirten Tuzak, buna rağmen Tatar Türk nüfusunun yarımadaya dengeli şekilde yayıldığını kaydetti.

‘DİL, DİN VE KÜLTÜR ÖZGÜRCE YAŞANIYOR’

Kırım Tatarlarının dil, din ve kültürlerini yaşayabildiğini belirten Tuzak, Tatarcanın ikinci dil olarak kullanıldığını ve eğitimde yer aldığını söyledi. Okullarda Tatarca eğitimin mümkün olduğunu ifade eden Tuzak, kültürel devamlılığın bu sayede sağlandığını dile getirdi.

Kırım genelinde yüzlerce caminin aktif olduğunu belirten Tuzak, ibadet özgürlüğü konusunda da herhangi bir engel bulunmadığını savundu. Medya alanında da Tatarca yayın yapan televizyon, gazete ve radyoların faaliyet gösterdiğini söyledi.

PUTİN DÖNEMİNDE DEĞİŞİM

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin döneminde Kırım’da altyapı yatırımlarının arttığını belirten Tuzak, özellikle ulaşım ve enerji alanında önemli gelişmeler yaşandığını ifade etti.

Kırım’ın Ukrayna kontrolünde olduğu dönemde cami yapımı için yaptıkları başvurulara uzun süre yanıt alamadıklarını belirten Tuzak, bu durumun sonrasında değiştiğini söyledi. Tuzak, “Cami başvuruları yıllarca bekletiliyordu. Bugün ise bu tür talepler daha hızlı karşılık buluyor.” dedi.

‘BARIŞ VE BAĞLAR ÖNCELİĞİMİZ’

Kırım meselesinde taraflaşmayı doğru bulmadıklarını belirten Tuzak, dernek olarak önceliklerinin barış ve kültürel bağların güçlendirilmesi olduğunu ifade etti. İlber Ortaylı adına yapılması planlanan merkezin de bu yaklaşımın bir ürünü olduğunu vurgulayan Tuzak, hükümet ve kamuoyundan destek beklediklerini sözlerine ekledi.