Vehbi Koç, ABD Büyükelçisi Wilson ile ne konuştu? İşte belgelerle özel görüşmenin ayrıntıları

Teori dergisinin 434 numaralı "Ümmetin ve Milletin Tarihselliği" başlıklı sayının Tarihimizden Belgeler bölümünde Vehbi Koç'un ABD Büyükelçisi Wilson ile yaptığı görüşmenin ayrıntıları yer aldı.

Vehbi Koç'un ABD Elçisiyle Özel Görüşmesi başlığını taşıyan ve Mirza Çelik imzasını taşıyan bölümde Lenin'in Marksizmin Bir Karikatürü: Emperyalist Ekonomizm kitabında emperyalizmin azami sömürü eğilimini tahlil ettiğinin hatırlatılmasıyla başlıyor.

Emperyalizm çağında ezilen dünyada liberalizmin ilerici bir rol oynama şansının olmadığının altı çiziliyor. Küreselleşme olarak ifade edilen yeni dünya düzeninde devletin küçültülmesi sloganıyla millî devletlerin yıkıldığı ve dünya piyasasıyla sınırsız bütünleştiği vurgulandı.

KOÇ'UN HATIRATINDA NE YAZIYOR?

Vehbi Koç'un hatırlarında "1946'da ilk Amerika yolculuğum tüccarlıktan çıkıp sanayiciliğe geçişimin başlangıç noktası olmuştur" denildiğinin belirtildiği yazıda gerek açıklanan belgelerin gerekse yapılan alıntıların mafyalaşan kapitalizmi resmettiği ifade edildi.

20 Aralık 1947 tarihli ve CHP Antalya Milletvekili Nurullah Esat Sümer'e Vehbi Koç imzasıyla çekilen bu telgrafta Koç'un Türk-Amerikan ticaretinin inkişafına hizmet etmek en büyük gayemdir dediği belirtildi. Koç'un bu ifadeleri kullanarak konumunu açık şekilde ortaya koyduğu vurgulandı.

BİN BİR TÜRLÜ YÖNTEM ÖNERDİ

Koç'un ABD Büyükelçisi Wilson ile yaptığı görüşmede ABD'nin Türkiye'ye dolar akıtması için bin bir yöntem türettiği yazıda yer aldı. Raporda yer alan ampul fabrikasının Koç'un ilk gerçek sanayi yatırımı olduğu belirtildi.

Ulaşılan sonuca göre belgede ABD Büyükelçisi'nin söylemleri üzerinden yola çıkarak tekelci devlet kapitalizminin milli devlet ve milli piyasayı yok edecek ve Türk-Amerikan ticaretinin gelişimi adıyla Türk burjuvazisinin dolara döndürecek yol ve yöntemlere hevesli olduğu ortaya çıkıyor.

İŞTE O BELGELER

Dergide yer alan belgeler ise şu şekilde: