27 Mayıs 2024 Pazartesi
İstanbul 15°
  • İçel
  • Şırnak
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Şanlıurfa
  • Çorum
  • İstanbul
  • İzmir
  • Ağrı
  • Adıyaman
  • Adana
  • Afyon
  • Aksaray
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Ardahan
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bartın
  • Batman
  • Bayburt
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Düzce
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gümüşhane
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Hakkari
  • Hatay
  • Iğdır
  • Isparta
  • Kırşehir
  • Kırıkkale
  • Kırklareli
  • Kütahya
  • Karabük
  • Karaman
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kilis
  • Kmaraş
  • Kocaeli
  • Konya
  • Malatya
  • Manisa
  • Mardin
  • Muş
  • Muğla
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Osmaniye
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Uşak
  • Van
  • Yalova
  • Yozgat
  • Zonguldak

Şimdi kuzey bomboş: Hizbullah ile savaş olasılığı İsrail ekonomisini vuruyor

Hizbullah'ın güney Lübnan sınırında yürüttüğü operasyonlar, İsrail'in temel ekonomik sektörlerini ağır kayıplara uğratıyor. Yerleşim bölgeleri boşalıyor. Tel Aviv yerleşicimleri geri döndürmenin yollarını ararken, Lübnan direnişi Netanyahu'nun kuzey ziyaretine Meron Üssü'nü vurarak cevap veriyor

Şimdi kuzey bomboş: Hizbullah ile savaş olasılığı İsrail ekonomisini vuruyor
DIŞ HABERLER SERVİSİ

Aksa Tufanı Operasyonu’nun başından beri süren sınır çatışmalarının sonucu olarak The Wall Street Journal göre 230 binden fazla yerleşimci İsrail'in kuzeyinden ayrıldı. Ülke basınında haftalardır çıkan haberlerde, Lübnan sınırına yakın yerleşimlerde “korku ve panik” havasının hakim olduğu, kuzeyin yerleşimcilerin ayrılmasından sonra bir “hayalet bölge” haline geldiği yazılıyor.

Şimdi kuzey bomboş: Hizbullah ile savaş olasılığı İsrail ekonomisini vuruyor - Resim : 1

'SAVAŞ RİSKİ HEP DAHA YÜKSEK'

İsrail Ordusunun savaşa ilişkin öncelikleri arasında yerleşimcilerin evlerine geri dönmesi de var. Nitekim İsrail Savunma Bakanı Yoav Gallant iki gün önce yaptığı açıklamada, Hizbullah ateşi kesse bile yerleşimciler kuzeye dönene kadar Lübnan sınırını vurmaya devam edeceklerini belirtti. İsrail Ordusu Genelkurmay Başkanı Korgeneral Herzi Halevi, önceki gün Lübnan sınırında tatbikat yapan birlikleri denetlemek üzere kuzeye yaptığı ziyaret sırasında İsrail'in “savaşa çekilme” olasılığının arttığını söyledi. Halevi, “Kuzeydeki savaşın ne zaman olacağını bilmiyorum. Fakat önümüzdeki aylarda gerçekleşme olasılığının geçmişte olduğundan çok daha yüksek olduğunu söyleyebilirim.” ifadelerini kullandı.

Yerleşim yerlerinin boşalması ve işyerlerinin kapanmasıyla birlikte çeşitli sektörlerdeki ekonomik yaşam büyük kayıplara maruz kalıyor. Lübnan merkezli yayın organı Al Mayadeen'de yer alan haberde konuya ilişkin görüşlerini aktaran Tel Aviv Üniversitesinden ekonomist Tomer Fadlon “kuzeydeki gerilimin uzun vadede bu bölgelerin ekonomisini etkileyeceğinin” ve bunun İsrail üzerinde “kesinlikle ölümcül etkileri olabileceğinin” altını çizdi.

BAHÇELER ISSIZ KALDI

Al Mayadeen'in haberine göre İsrail tarım sektörü, toplam yurtiçi hasılanın yüzde 2,5'ini ve ihracatın yüzde 3,6'sını oluşturduğu için ülkedeki önemli ekonomik sektörlerden biri olarak kabul ediliyor. Tarım ayrıca tüm işçilerin yaklaşık yüzde 3,7'sini istihdam ediyor ve en önemlisi gıda ihtiyacının yaklaşık yüzde 95'ini sağlıyor. İsrail Tarım Bakanlığının verilerine göre kuzey sınırı gıda üretiminin büyük bir kısmından sorumlu ve “yumurtlayan tavukların yaklaşık yüzde 70'i” ve “subtropikal meyvelerin yüzde 40'ı” kuzeydeki boşaltılan çiftliklerde üretiliyor(du).

İsrail'de yayın yapan Yedioth Ahronoth gazetesi, kuzeydeki çiftçilerin “sınır boyunca uzanan meyve bahçelerine erişimin zorluğundan şikayet ettiğini” ve kaybın iki yönlü olduğunu vurguladı: Sadece meyve bahçesi çiftçilerinin zararının şimdilik 140 milyon dolara yaklaşması bir yana elma, avokado ve kivi gibi şu anda hasat edilmemiş meyveler de gelecek sezonun zararına yazılacak.

İsrail Çiftçileri Sendikası Başkanı Dubi Amitai gazeteye verdiği demeçte, “Lübnan sınırında kalan hiçbir alanın ekilmediğini" belirterek “zararı doğru tahmin etmenin zor olduğuna” işaret etti. Haberde hükümetin çiftçilerin tazminat taleplerine cevap vermediği de belirtildi.

Şimdi kuzey bomboş: Hizbullah ile savaş olasılığı İsrail ekonomisini vuruyor - Resim : 2

'İŞÇİLERİN YARISI İŞİNDEN OLABİLİR'

Finans odaklı İsrail merkezli Globes gazetesi, ülkenin kuzeyinde yer alan ve meyveli gıda ürünleri üreten Beri Hagalil fabrikasının, üretim hatlarından bir kısmını kapatmak zorunda kaldığını ve bazı çalışanlarını işten çıkardığını belirterek, zamanla işçilerin “yarısının işinden olacağı” tahmininde bulundu. Globes'un sütunlarında yer verdiği İsrail Sanayiciler Birliği Başkanı Ron Tomer, “Kuzeydeki yüzlerce büyük fabrika sahibi, çalışanların işlerine dönebilmeleri için destek ve füze saldırılarına karşı binaların güçlendirilmesini talep ediyor.” açıklamasını yaptı. Tomer, fabrikaların “Hizbullah füzelerinin menzilinde” olmasına dikkat çekerek “militanların binalara sızma tehlikesine” de işaret etti.

İsrail Ekonomi Bakanlığının verilerine göre “savaşın başından bu yana Bakanlık tarafından izlenen ülkenin kuzeyindeki 85 büyük fabrikanın ortalama üretimi yaklaşık yüzde 70 oranında azaldı.” Rapora bakılırsa bu düşüş “işçi eksikliği, bölgeye ulaşma ve ateş altında çalışma korkusundan” kaynaklanıyor ve onlarca küçük işletmenin kapanmasına neden oluyor.

'İSRAİL ARTIK GÜVENLİ BİR ÜLKE DEĞİL'

İsrail'de yayın yapan Kanal 12 kuzey sınırı krizinin sadece sanayi ve tarımı değil turizmi de vuracağını haber konusu yaptı. Haberde, “savaş sona erse bile turistlerin artık daha güvenli olan başka yerleri tercih edeceği” belirtilerek savaşın İsrail turizmi üzerindeki etkisinin seyahat uyarılarının ötesine geçtiğini ve ülkenin imajını bozarak “uzun vadeli etkiler” yaratacağına dikkat çekildi.

Yine finans ağırlıklı Globes gazetesine göre turistik tesisler ve restoranlar “savaşın ana kurbanları” oldu. Gazetenin büyük finansman şirketlerinden biri olan Phoenix Gamma indeksine dayandırdığı haberinde “2023'ün son çeyreğinde, 2022'nin sonuna kıyasla, turizm tesislerinin doluluk oranı yüzde 73 azaldı.” denildi.

'KUZEYİ KAYBETMEDİĞİMİZİ KANITLAYIN'

Tel Aviv hükümeti yerleşimciler konusunda son derece endişeli, o kadar ki Başbakan Binyamin Netanyahu salı günü bölgeyi ziyaret etmek ve birtakım sözler vermek zorunda kaldı. İsrail basınında geniş yer bulan haberlerde, Netanyahu'nun yerel kurumlarla görüştüğü ve önümüzdeki günlerde kuzeyin kalkınması için ekonomik ve güvenlik konularını ele alan bir hükümet kararı çıkarmanın sözünü verdiği belirtildi.

Şimdi kuzey bomboş: Hizbullah ile savaş olasılığı İsrail ekonomisini vuruyor - Resim : 3

The Times of Israel'in haberinde Mateh Asher Bölge Konseyi Başkanı Moshe Davidovitch'in “Başbakan'a İsrail'in kuzeyinin kırmızı renkle gösterildiği bir harita sundum. Bu kırmızının kuzeyde yaşayanların bulunduğu belirsizlik bölgesi olduğunu söyledim.” sözleri aktarıldı. Haberde Davidovitch'in Netanyahu'ya “Cevaplara ihtiyacımız var ve siz, Başbakan, bize cevap verebilecek tek kişisiniz. Bu bize ülkemizin kuzeyini kaybetmediğimizi kanıtlamak için bir fırsat." dediği belirtildi. The Times of Israel, toplantının yapıldığı binanın dışında göstericilerin toplandığını, “İstifa! Hemen şimdi!” yazılı pankartlar eşliğinde Başbakanı protesto ettiklerini sayfalarına taşıdı.

Gazeteye göre kuzeydeki çatışmanın kontrolden çıkabileceğine dair endişeler azalmak şöyle dursun giderek artıyor. Binyamin Netanyahu kuzey sınırında yerel yetkililerle görüştüğü sırada Hizbullah'ın aynı bölgede bulunan Meron Askeri Hava Üssü'nü roket yağmuruna tuttuğunu da hatırlatalım.

Şimdi kuzey bomboş: Hizbullah ile savaş olasılığı İsrail ekonomisini vuruyor - Resim : 4

Hizbullah İsrail Lübnan Tel Aviv Binyamin Netanyahu