18 Haziran 2024 Salı
İstanbul 29°
  • İçel
  • Şırnak
  • Çanakkale
  • Çankırı
  • Şanlıurfa
  • Çorum
  • İstanbul
  • İzmir
  • Ağrı
  • Adıyaman
  • Adana
  • Afyon
  • Aksaray
  • Amasya
  • Ankara
  • Antalya
  • Ardahan
  • Artvin
  • Aydın
  • Balıkesir
  • Bartın
  • Batman
  • Bayburt
  • Bilecik
  • Bingöl
  • Bitlis
  • Bolu
  • Burdur
  • Bursa
  • Düzce
  • Denizli
  • Diyarbakır
  • Edirne
  • Elazığ
  • Erzincan
  • Erzurum
  • Eskişehir
  • Gümüşhane
  • Gaziantep
  • Giresun
  • Hakkari
  • Hatay
  • Iğdır
  • Isparta
  • Kırşehir
  • Kırıkkale
  • Kırklareli
  • Kütahya
  • Karabük
  • Karaman
  • Kars
  • Kastamonu
  • Kayseri
  • Kilis
  • Kmaraş
  • Kocaeli
  • Konya
  • Malatya
  • Manisa
  • Mardin
  • Muş
  • Muğla
  • Nevşehir
  • Niğde
  • Ordu
  • Osmaniye
  • Rize
  • Sakarya
  • Samsun
  • Siirt
  • Sinop
  • Sivas
  • Tekirdağ
  • Tokat
  • Trabzon
  • Tunceli
  • Uşak
  • Van
  • Yalova
  • Yozgat
  • Zonguldak

Hayat pahalılığı ve yerel seçim

Gaffar Yakınca

Gaffar Yakınca

Gazete Yazarı

A+ A-

Bir arkadaş “emekliler ne yapacak” diye soruyor. Bu sorunun iki anlamı var. Birincisi, bu kadar maaşla ne yapacaklar, ayın sonunu getirmeyi nasıl başaracaklar? İkincisi, yerel seçimlerde ne yapacaklar? İçine itildikleri geçim sıkıntısı onların oy tercihlerini etkileyecek mi?

EMEKLİ MAAŞLARI DÜŞÜK EN ÖNEMLİ SORUN PAHALILIK

Sosyal medyada kendi takipçilerime sordum. Emekli maaşları ile ilgili ankete 15 bin kişi katıldı. Katılımcıların %75’i emekli maaşlarına yapılan zammı düşük bulduklarını söyledi. Üstelik, bu insanların hepsi emekli değil. Sadece emekliler arasında böyle bir anket yapsak belki de %100’e yakın bir sonuç çıkacaktı.

“Türkiye’nin en önemli sorunu nedir” diye sorduğum ankete ise 10 binden fazla insan katıldı. %59 ile hayat pahalılığı birinci sırada çıktı. Anketi, şehitler verdiğimiz terör saldırılarından hemen sonra yapılmış olmama rağmen terör sorunu %30 ile hayat pahalılığının gerisinde kaldı.

GEÇİM SIKINTISI OY TERCİHİNİ ETKİLEYECEK

Yine sosyal medya üzerinden bir de açık uçlu soruşturma yaptım. İnsanlara “emekli maaşlarına yapılan zam oy tercihinizi etkileyecek mi” diye sordum. 3 bin 200’den fazla yanıt geldi. İnsanların yarısından çoğu oy tercihlerinin değişmeyeceğini söyledi. Yaklaşık %25’lik bir kısım ise “oy tercihimi etkileyecek” diye yanıt verdi. Daha ilginci, “benim oyum değişmez ama çevremde çok fazla tepkili insan var” diyenlerin göze çarpmasıydı. Bu soruya yanıt verenlerin de sadece emekliler olmadığını belirtelim. Sadece emekliler olsaydı, “oy tercihim değişir” diyenlerin oranı da daha fazla olurdu sanıyorum.

Beni her kesimden insan okumakla beraber, çoğunluğun Cumhur İttifakı seçmeni muhafazakar-milliyetçi insanlar olduğunu biliyorum. Açık uçlu yanıtlardan ve yorumlardan anlıyorum ki bu soruşturmalara yanıt verenlerin çoğunluğu da bu görüşteki insanlardır. Sosyal medyadaki takipçilerim arasında emeklilerin oranı ise azdır. Çünkü emekliler X platformunu en az kullanan kesimdir.

SOKAKTA DA DURUM AYNI

Sosyal medya üzerinden topladığım yanıtlar, sokaktaki gözlemlerim ile örtüşüyor. Her gün çarşı pazarda gezme fırsatım oluyor. İnsanların büyük bölümü hayat pahalılığından şikayetçi. Pahalılık karşısında en çok ezilen iki kesim ise emekliler ve özel sektör çalışanları.

Herkesin dilinde devlet memurlarına verilen zam var. “Devlet kendi memurunu kayırıyor bize kimsenin baktığı yok” diyorlar. Özellikle 35-50 yaş grubu çalışanların hepsi “ücretimiz neredeyse asgari ücrete eşitlendi” diye şikayet ediyor. En çok dillendirilen konulardan biri de zenginlerden yeterince vergi alınmaması, haksız kazancın giderek büyümesi. Sokaktaki insanların da %20-25’lik kesimi hayat pahalılığının yerel seçimdeki oy tercihini etkileyeceğini söylüyor.

FATURA YEREL YÖNETİM ADAYLARINA ÇIKABİLİR

Yani sadece emekliler değil, tüm seçmenlerin yaklaşık beşte biri sırf hayat pahalılığı yüzünden sandığa gitmeme veya tepki oyu verme niyetinde. Toplam seçmenin beşte biri gerçekten ciddi bir rakam. CHP’li belediyeler genel olarak başarısızlar ama, bu başarısızlık onları yenmek için yeterli olmayabilir. Şimdiden önlem alınmazsa ekonomideki sorunların faturası, Cumhur İttifakı’nın yerel yönetim adaylarına kesilebilir.

yerel seçim ekonomi